Ge\u00e7mi\u015ften beri ilgimi \u00e7ekmi\u015ftir Antarktika.\u00a0 Y\u0131llar \u00f6nce yapt\u0131\u011f\u0131m \u00e7al\u0131\u015fmalarda Arjantin Ushuaia\u2019dan sonra Antarktika\u2019ya giden buz k\u0131ran gemilerinin fiyatlar\u0131n\u0131n \u00e7ok y\u00fcksek olmas\u0131 nedeniyle bu program\u0131 ertelemi\u015ftim. 2023 y\u0131l\u0131nda Antarktika seferine ba\u015flayan cruise gemileri ile b\u00f6yle bir seyahatin yap\u0131labilirli\u011fi kolayla\u015ft\u0131.<\/p>\n
Haz\u0131rl\u0131klar tamam, Antarktika\u2019ya gidiyoruz, Arjantin\u2019in ba\u015fkenti Buenos Aires\u2019te bir hafta kald\u0131ktan sonra ak\u015fam \u00fczeri limandan ayr\u0131l\u0131yoruz. 2000 \u00e7al\u0131\u015fan\u0131, 3000 yolcusu ile kocaman bir gemi. Gemiyi ve \u00e7evremizi tan\u0131mam\u0131z, kurallar\u0131 \u00f6\u011frenmemiz birka\u00e7 g\u00fcn al\u0131yor. \u015eehir gibi, m\u00fcthi\u015f organizasyon, her t\u00fcrl\u00fc hizmet 1. s\u0131n\u0131f.<\/p>\n
**<\/p>\n
Montevideo;<\/p>\n
Sabaha kar\u015f\u0131 Uruguay’\u0131n ba\u015f \u015fehri Montevideo’ya geldik, tam g\u00fcn buraday\u0131z, ak\u015fam gemiye tam zaman\u0131nda d\u00f6nmek gerekiyor, yeti\u015femezsek kal\u0131r\u0131z buralarda. Montevideo ismi Portekizceden geliyor bir da\u011f g\u00f6r\u00fcyorum\u201d anlam\u0131nda. Buraya gelen ilk Portekizli gemicilerden birinin k\u00f6rfezin arkas\u0131ndaki bir da\u011f g\u00f6r\u00fcnce ba\u011f\u0131rarak s\u00f6yledi\u011fi ve isminin de bu \u015fekilde yerle\u015fti\u011fi s\u00f6ylenir. \u00a0Bunun d\u0131\u015f\u0131nda da birka\u00e7 s\u00f6ylenti daha var ama en yayg\u0131n olan\u0131 bu.<\/p>\n
Montevideo, Rio de La Plata nehrinin k\u0131y\u0131s\u0131nda, 1724 senesinde nehrin kar\u015f\u0131s\u0131ndaki Buenos Aires\u2019e kar\u015f\u0131 stratejik \u00f6neme sahip olarak \u0130spanyol asker Zabata taraf\u0131ndan kurulmu\u015f bir \u015fehir. 1807 de k\u0131sa s\u00fcreli\u011fine \u0130ngiltere hakimiyetine ge\u00e7mi\u015fse de 1816 senesine kadar \u0130spanyol hakimiyetinde kalm\u0131\u015f. Arjantin\u2019de ger\u00e7ekle\u015fen May\u0131s devriminden sonra \u0130spanyollar\u0131n Kral ad\u0131na y\u00f6netim merkezinin Buenos Aires\u2019ten Montevideo\u2019ya ta\u015f\u0131nmas\u0131 buray\u0131 \u00e7ok etkilemi\u015f ve Uruguay\u2019da da ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k hareketlerinin ba\u015flamas\u0131na sebep olmu\u015f. 1816\u2019dan sonra y\u00f6netim bo\u015flu\u011funu g\u00f6ren Brezilya, Uruguay\u2019\u0131 1821-1825 aras\u0131 i\u015fgal etmi\u015f, sonras\u0131nda verilen m\u00fccadele sonunda Uruguay ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kazanm\u0131\u015f ve 1828\u2019de Montevideo \u00fclkenin ba\u015f \u015fehri olmu\u015f.<\/p>\n
Rio Dell Plata nehri g\u00fcm\u00fc\u015f nehir anlam\u0131nda. Nehir deyince akla 10-15 metre geni\u015fli\u011finde akarsu gelmesin, bu nehrin geni\u015fli\u011fi ortalama 140 km d\u00fcnyan\u0131n en geni\u015f, en b\u00fcy\u00fck nehirlerinden biri.<\/p>\n
201km2<\/sup>alan\u0131 ve 1,4 milyon n\u00fcfusu olan Montevideo \u00fclkenin en b\u00fcy\u00fck, en \u00f6nemli ve n\u00fcfusun 1\/3\u2019\u00fcn\u00fcn ya\u015fad\u0131\u011f\u0131, ticaret, finans, k\u00fclt\u00fcr merkezlerinin ve y\u00fcksek \u00f6\u011fretimin oldu\u011fu modern bir \u015fehir. \u015ea\u015f\u0131racaks\u0131n\u0131z ama buras\u0131 G\u00fcney Amerika\u2019da en geli\u015fmi\u015f ve modern y\u00f6netim otoritesinin oldu\u011fu yer.<\/p>\n 3,4 milyon n\u00fcfusun 1,3 milyonunun ya\u015fad\u0131\u011f\u0131, y\u00fcksek binalar\u0131n oldu\u011fu, temiz d\u00fczg\u00fcn bir \u015fehir. Buras\u0131, bizim i\u00e7in son zamanlarda ” \u00e7iftlik bank” projesi ile insanlar\u0131 milyonlarca dolar paras\u0131n\u0131 doland\u0131r\u0131p buraya ka\u00e7an, Ferrari arabalarla dola\u015fan \u201ctosuncuk” nam\u0131 ile bilinen Mehmet Ayd\u0131n ile g\u00fcndemimize gelmi\u015fti.<\/p>\n Uruguay vatanda\u015f\u0131 olmak i\u00e7in 3 y\u0131ll\u0131k oturma izni alman\u0131z ve 1200 dolarl\u0131k bir maa\u015fa sahip olman\u0131z yeterli veya yat\u0131r\u0131m yoluyla da vatanda\u015fl\u0131k hakk\u0131 alabilirsiniz. Uruguay, en kolay vatanda\u015fl\u0131k veya oturma m\u00fcsaadesi veren \u00fclkelerin ba\u015f\u0131nda geliyor. B\u00f6yle olunca \u00fclkesinden ka\u00e7an doland\u0131r\u0131c\u0131, kara para aklamak isteyenlerin cenneti olmu\u015f,<\/p>\n Uruguay Portekiz ile \u0130spanya ve daha sonra Arjantin ve Brezilya aras\u0131nda d\u00f6rt y\u00f6nl\u00fc bir m\u00fccadelenin ard\u0131ndan 1811 ve 1828 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kazanm\u0131\u015ft\u0131r. \u00dclke g\u00fcn\u00fcm\u00fczde, inovasyon ve altyap\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan Arjantin ve \u015eili’den sonra k\u0131tadaki en iyi \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00fclke.<\/p>\n Geli\u015fmekte olan ekonomisi, son 10 y\u0131lda yakalad\u0131\u011f\u0131 ortalama %4’l\u00fck b\u00fcy\u00fcme trendi, 20,000 dolar ki\u015fi ba\u015f\u0131\/y\u0131l ile Uruguay, istikrarl\u0131 bir yap\u0131ya sahip. \u0130\u015fsizlik, yoksulluk ve enflasyon oranlar\u0131n\u0131n tek haneli rakamlarda seyretmesi de bu durumu teyit etmektedir. Yani Uruguay’\u0131 hafife almay\u0131n, adamlar\u0131n durumu bizden iyi. \u00a0G\u00fcney Amerika’n\u0131n en k\u00fc\u00e7\u00fck ikinci \u00fclkesi olan Uruguay, verimli ve geni\u015f tar\u0131m arazileri sayesinde ihracata d\u00f6n\u00fck geli\u015fmi\u015f bir tar\u0131m sekt\u00f6r\u00fcne ve iyi e\u011fitimli i\u015f g\u00fcc\u00fcne sahiptir. Y\u00fckselen ve i\u015fleyen bir pazar ekonomisi olan Uruguay’da sosyal harcama oranlar\u0131 ve kalk\u0131nma g\u00f6stergeleri istikrarl\u0131 g\u00f6z\u00fckmektedir…<\/p>\n Gene de bizi k\u0131skan\u0131yorlar! g\u0131pta ve de hayranl\u0131kla izliyorlar tabii ki bizi, bunlar da hasetlerinden \u00e7atlayacaklar yak\u0131nda!!<\/p>\n 20 yy ba\u015flar\u0131nda \u015fehre ba\u015fta \u0130spanyol ve \u0130talyan olmak \u00fczere \u00e7ok g\u00f6\u00e7men gelmi\u015f ve n\u00fcfusun %39\u2019una kadar ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n Uruguay kad\u0131n haklar\u0131 konusunda \u00f6nc\u00fc \u00fclkelerdendir, 1907 de kad\u0131nlara bo\u015fanma ve oy kullanma hakk\u0131 burada verilmi\u015ftir.<\/p>\n Uruguay, \u00e7o\u011funlu\u011fu Hristiyan olan \u0130slam’\u0131n az\u0131nl\u0131k dini oldu\u011fu, bir \u00fclke.<\/p>\n 1929 da b\u00fcy\u00fck bir stadyum yap\u0131ld\u0131, ilk D\u00fcnya futbol \u015fampiyonas\u0131 burada oynand\u0131 ve Uruguay D\u00fcnya \u015eampiyonu oldu.<\/p>\n Burada olan di\u011fer ilgin\u00e7 olay 2.D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda La Plata nehrinde, Alman gemisi Uruguay ve Yeni Zelanda gemileri ile \u00e7at\u0131\u015fmaya girer, sava\u015f\u0131 kaybede<\/strong>ce\u011fini anlayan Alman kaptan Montevideo liman\u0131na ka\u00e7ar ve orada gemisini bat\u0131r\u0131p intihar eder.<\/p>\n **<\/p>\n “Eagle House” diye bilinen kartal eve gidiyoruz. 1912 y\u0131llar\u0131nda kurulmaya ba\u015flanan \u015fimdilerde buran\u0131n en g\u00fczel sayfiye \u015fehirlerinden biri olan Atlantida da 1945 y\u0131l\u0131nda \u00e7\u0131lg\u0131n bir mimar\u0131n Rio Del Plata nehrinin sahilinde yapt\u0131rd\u0131\u011f\u0131 18 metre y\u00fcksekli\u011finde kartala \u00e7ok benzer \u015fekilde ta\u015flarda in\u015fa edilmi\u015f ev. Uzun s\u00fcre burada ya\u015fam\u0131\u015f, \u015fimdilerde i\u00e7inde ya\u015fam olmay\u0131nca kapal\u0131 kendi halinde kaderini bekler olmu\u015f, de\u011fi\u015fik ve ilgin\u00e7 bir tasar\u0131m, gagas\u0131, g\u00f6zleri kartala \u00e7ok benzer olu\u015fum.<\/p>\n **<\/p>\n Projesi, 1952 y\u0131l\u0131nda m\u00fchendis Eladio Dieste taraf\u0131ndan yap\u0131lan Atlantida yak\u0131nlar\u0131ndaki Christ Obrero veya Atlanta Kilisesi.<\/p>\n De\u011fi\u015fik mimarisi ve tasar\u0131m\u0131 ile farkl\u0131 bir yap\u0131. Dalgal\u0131 yan duvarlar\u0131na yerle\u015ftirilmi\u015f farkl\u0131 a\u00e7\u0131lardaki pencerelerden gelen \u0131\u015f\u0131k, pazar ayinlerinde, killisinin i\u00e7indeki \u0130sa heykelini ayd\u0131nlat\u0131yor. Kal\u0131n bir duvar\u0131n i\u00e7indeki pencerenin \u00f6n\u00fcnde Hz. Meryem heykelinin arkas\u0131ndan gelen \u0131\u015f\u0131k, sonsuz ayd\u0131nl\u0131k alg\u0131s\u0131 yarat\u0131yor.<\/p>\n Duvarlar ve y\u00fczeyler, Dieste taraf\u0131ndan tasarlanan geleneksel tu\u011fladan in\u015fa edilmi\u015f olmas\u0131na kar\u015f\u0131n \u00e7ok etkileyici bir yap\u0131. Bu \u00f6zelli\u011finden dolay\u0131 2021’de Atl\u00e1ntida Kilisesi ad\u0131 alt\u0131nda UNESCO D\u00fcnya Miras\u0131 Alan\u0131 ilan edilmi\u015f.<\/p>\n **<\/p>\n Uruguay, Arjantin ile \u00e7ok iyi anla\u015fan s\u0131n\u0131r kom\u015fu iki \u00fclke ancak futbol, tango ve iyi et nerededir ve nas\u0131l pi\u015firilir konular\u0131na kadar. Bu konularda, uzla\u015fmaz olan her iki \u00fclke de kendini di\u011ferinden daha iyi oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n Arjantin de Tangonun Buenos Aires de La Boka mahallesinde do\u011fdu\u011funu ve bunun yarat\u0131c\u0131s\u0131n\u0131n Carlos Gardel oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyorlar. Carlos, tango tarihinin en unutulmaz ki\u015fili\u011fi olarak kabul edilir. Kendisine, Tangonun Kral\u0131, El Mago (Sihirbaz) ve ironik bir bi\u00e7imde El Mudo (Sessiz) gibi isimler yak\u0131\u015ft\u0131r\u0131l\u0131yor. \u00a0\u00dcnl\u00fc partneri Alfredo La Pera ile birlikte ortaya \u00e7\u0131kard\u0131klar\u0131 g\u00fcn\u00fcm\u00fczde art\u0131k klasikle\u015fmi\u015f tangolar ile efsanele\u015fmi\u015f isimlerdir. Bilinen en \u00f6nemli tangolar\u0131 ise; Mi Buenos Aires querido, Cuesta abajo, Amores de estudiante, Soledad, Volver, Por una cabeza ve El d\u00eda que me quieras.<\/p>\n Uruguay taraf\u0131 ise, tangonun ilk olarak Gerardo Matos Rodriguez taraf\u0131ndan 1916 y\u0131l\u0131nda bestelenen La Comparsita ile me\u015fhur oldu\u011funu, Palacio Salvo\u2019nun oldu\u011fu yerdeki k\u00fc\u00e7\u00fck barda ilk olarak \u00e7al\u0131nmaya ba\u015flanm\u0131\u015f oldu\u011funu ve tango m\u00fczesinin de ilk olarak burada do\u011fdu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyorlar. Burada da tango milli dans gibi insanlar sokaklarda dans ediyor. Uruguay da geleneksel olarak m\u00fcmk\u00fcn olan her hafta sonu Uruguay \u015farab\u0131 e\u015fli\u011finde mangal partileri ve tango vaz ge\u00e7ilmez al\u0131\u015fkanl\u0131k.<\/p>\n Eski t\u00fcfek ku\u015faklar hat\u0131rlar, b\u00fct\u00fcn evliliklerin ilk dans\u0131 La Comparsita tango ile ba\u015flard\u0131. Her iki \u00fclke de bu konuda kendi \u00fcst\u00fcnl\u00fcklerinden taviz vermiyor, aralar\u0131na girmemek laz\u0131m. Bazen tart\u0131\u015fma heyecanlan\u0131yor. Kim yaratm\u0131\u015fsa \u00e7ok iyi olmu\u015f, bu g\u00fcn tango m\u00fczi\u011fi de dans\u0131 da \u00e7ok keyifle dinleniyor ve izleniyor.<\/p>\n **<\/p>\n \u015eehir merkezinde dola\u015f\u0131yoruz, b\u00fcy\u00fck meydanda g\u00f6z\u00fcn\u00fcze T\u00fcrk bayra\u011f\u0131 tak\u0131ld\u0131, T\u00fcrkiye B\u00fcy\u00fckel\u00e7ilik binas\u0131. \u00a0\u00c7ald\u0131k kap\u0131y\u0131 girdik, b\u00fcy\u00fckel\u00e7i de yeni tayin olmu\u015f, ayak\u00fcst\u00fc g\u00fczel sohbet ettik, ikram i\u00e7in \u0131srarc\u0131 oldular ama vakit yok, gemiyi ka\u00e7\u0131rmayal\u0131m.<\/p>\n **<\/p>\n Cruise, birka\u00e7 bin yolcu alabilen binden fazla m\u00fcrettebat\u0131 olan yolcu gemisi. \u0130\u00e7inde farkl\u0131 standartlarda restoranlar\u0131, konferans salonlar\u0131, e\u011flence, kumar, havuz, dans, jimnastik salonlar\u0131 gibi her t\u00fcrl\u00fc aktivitenin yer ald\u0131\u011f\u0131 bir ortam. Birka\u00e7 bin ki\u015filik be\u015f Y\u0131ld\u0131zl\u0131 y\u00fczen otel gibi. Ayr\u0131ca yolculuk ve bulundu\u011fumuz co\u011frafya hakk\u0131nda ayd\u0131nlat\u0131c\u0131 bilgiler ve toplant\u0131lar olabiliyor.<\/p>\n Tam g\u00fcn Atlantik Okyanusunda yol al\u0131yoruz, sabah, Puerto Madryn ve sonras\u0131nda Antarktika b\u00f6lgesine giriyoruz.<\/p>\n (Puerto Madryn, Arjantin Patagonya 2 gezi notlar\u0131nda payla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131)<\/p>\n **<\/p>\n \u0130ki tam g\u00fcn deniz de yol ald\u0131ktan sonra gece yar\u0131s\u0131 G\u00fcney Amerikan\u2019\u0131n g\u00fcneyinde\u00a0Macellan bo\u011faz\u0131ndan girip \u015eili Patagonyas\u0131nda bulunan\u00a0Punta Arenas \u015fehrine geliyoruz. \u015eili topraklar\u0131nday\u0131z ve buras\u0131 53 derece g\u00fcney enlemde \u015eili’nin en g\u00fcneyimdeki yerle\u015fim yeri. G\u00fcnler fark edilir \u015fekilde uzamaya ba\u015flad\u0131.<\/p>\n Hava so\u011fuk 80<\/sup>C derece ve r\u00fczg\u00e2rl\u0131, kuru ayaz, hissedilen s\u0131cakl\u0131k \u00f6l\u00e7\u00fclenden daha d\u00fc\u015f\u00fck.<\/p>\n Sabah erken haz\u0131rl\u0131kl\u0131lar ba\u015flad\u0131, koca gemi karaya yana\u015fam\u0131yor, hem iskele \u00e7ok uygun de\u011fil hem de r\u00fczg\u00e2r kuvvetli esiyor. \u00a0“Tender boat, tenekenin b\u00fcy\u00fck filikalar\u0131 ile sahile \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131z. Tekneler suya indirildi, numaralar da\u011f\u0131t\u0131ld\u0131, herkesin teknesi belli, s\u0131ralar tamam. R\u00fczg\u00e2r\u0131n sesi gittik\u00e7e art\u0131yor haz\u0131rl\u0131klar\u0131n\u0131 tamam, teknelere binip sahile, \u015eili’nin en g\u00fcneyden \u015fehri Punto Arenas gidiyoruz. Gidemiyoruz, anons, iki saat sonra f\u0131rt\u0131na bekleniyor, gidersek d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcz de b\u00fcy\u00fck s\u0131k\u0131nt\u0131lar ya\u015fanabilir diye, her \u015fey iptal, hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ama yapacak bir \u015fey yok, do\u011fa ile inatla\u015f\u0131lmaz, Denizlerin tanr\u0131s\u0131 Poseidon b\u00f6yle uygun g\u00f6rd\u00fc, Punto Arenas\u2019a gidemiyoruz.<\/p>\n Yola devam. \u00a0Macellan Bo\u011faz\u0131nda gidiyoruz, hava giderek sertle\u015fiyor, deniz k\u00f6p\u00fcrmeye ba\u015flad\u0131, dalgalar 5-10 metre y\u00fcksekli\u011finde, g\u00fcvertede r\u00fczg\u00e2rdan y\u00fcr\u00fcnm\u00fcyor. \u00a0Her \u015fey olmas\u0131 gerekti\u011fi gibi, \u00c7\u00f6ller Patagonnya\u2019s\u0131nday\u0131z, buran\u0131n yaz mevsimindeyiz buraya g\u00f6re her \u015fey normal, k\u0131\u015f mevsiminde buralar\u0131 akl\u0131na bile getirme, hava nas\u0131l olur d\u00fc\u015f\u00fcnemiyorum. Biraz akl\u0131 olan k\u0131\u015f mevsiminde buralarda olmaz.<\/p>\n Macellan Bo\u011faz\u0131n\u0131 takip ederek,\u00a0Pasifik Okyanusu’na \u00e7\u0131k\u0131yoruz, tekrar g\u00fcneye y\u00f6nelip, Beagle Bo\u011faz\u0131n\u0131 takip ederek fiyortlar\u0131n aras\u0131ndan Arjantin Patagonya B\u00f6lgesine gidiyoruz. Arjantin topraklar\u0131nda, d\u00fcnyan\u0131n en g\u00fcneyindeki yerle\u015fim yeri Ushuaia’ya gidiyoruz, hava giderek sertle\u015fiyor, umar\u0131m s\u00fcrprizle kar\u015f\u0131la\u015fmay\u0131z.<\/p>\n Beagle bo\u011faz\u0131nda fiyortlarda birbirinden farkl\u0131 ve g\u00fczellikte onlarca buzul var.<\/p>\n Son birka\u00e7 y\u00fcz y\u0131lda buralara ke\u015fif amac\u0131yla gelen 1000\u2019den fazla gemi hava \u015fartlar\u0131 nedeniyle batm\u0131\u015f, ya da kaybolmu\u015f. Birden bast\u0131ran f\u0131rt\u0131na, kuvvetli ak\u0131nt\u0131lar buralar\u0131 denizciler i\u00e7in \u00e7ok tehlikeli bir durum yarat\u0131yor. Haritaya bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda g\u00f6r\u00fclece\u011fi gibi, buralar G\u00fcney Amerika Ant Da\u011flar\u0131n\u0131n su alt\u0131nda devam\u0131 gibi. Bu durum buralarda labirent gibi bir co\u011frafyan\u0131n olmas\u0131na sebep, olmu\u015f. Bu denizleri \u00e7ok iyi bilmeyenler i\u00e7in \u00e7ok tehlikeli ve riskli olmal\u0131,\u00a0yeterli ekipman\u0131n\u0131z yoksa buralara giren kesin denize \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 bulamaz kaybolur. Allahtan g\u00fcn\u00fcm\u00fczde navigasyon cihazlar\u0131 ile bu tehlikeli durum ortadan kakt\u0131.<\/p>\n **<\/p>\n Sabaha kar\u015f\u0131 Arjantin Patagonya b\u00f6lgesinde, d\u00fcnyan\u0131n en g\u00fcneyindeki \u015fehir Ushuaia\u2019ya geldik<\/p>\n (Ushuaia ile ilgi gezi notlar\u0131 Arjantin Patagonyas\u0131 2 gezi notlar\u0131nda payla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.)<\/p>\n Buradan sonra Antarktika\u2019ya hareket.<\/p>\n **<\/p>\n Antarktika;<\/p>\n Patagonya b\u00f6lgesi bitiyor, bundan sonra daha da g\u00fcneye Antarktika b\u00f6lgesine\u00a0gidiyoruz,\u00a0hava biraz daha sertle\u015fmeye ba\u015flad\u0131. Gemide, kabinlerdeki pencereler ilave olarak kal\u0131n paslanmaz sacdan kapaklarla korumaya al\u0131nd\u0131. Devaml\u0131 anons yap\u0131l\u0131yor, ilerleyen saatlerde 10 -15 metre \u00fczeri dalga ve f\u0131rt\u0131na var, dikkatli olun diye. Gece koca gemi sallan\u0131yor, sabaha kar\u015f\u0131 d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131k\u0131p foto\u011fraf \u00e7ekmek istedim. Sallant\u0131dan zor y\u00fcr\u00fcn\u00fcyor, d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131m, r\u00fczg\u00e2r, tipi inan\u0131lmaz, ayakta duramazs\u0131n\u0131z, g\u00fcne\u015f siyah bulutlar\u0131n arkas\u0131nda, belli uzun s\u00fcre g\u00f6r\u00fcnmeyecek.<\/p>\n B\u00fct\u00fcn g\u00fcn ve gece denizdeyiz. Tipi artmaya ba\u015flad\u0131, heyecan da art\u0131yor, D\u00fcnyan\u0131n 5. b\u00fcy\u00fck k\u0131tas\u0131 Antarktika\u2019ya yakla\u015fmaya ba\u015flad\u0131k\u00e7a denizde y\u00fczen Aysbergler g\u00f6z\u00fckmeye ba\u015flad\u0131.<\/p>\n 60 derece enlem de g\u00fcney kutup dairesine girdik yani tam olarak Antarktika\u2019day\u0131z. G\u00f6z alabildi\u011fine buz ve buzul, kocaman aysbergler ortalarda y\u00fcz\u00fcyor.<\/p>\n Gece saat 23.00 G\u00fcne\u015fin bat\u0131\u015f\u0131n\u0131 \u00e7ekiyorum, her taraf k\u0131zard\u0131 k\u0131rm\u0131z\u0131n\u0131n muhte\u015fem tonlar\u0131. Y\u0131ld\u0131z foto\u011fraf\u0131 \u00e7ekmek istiyordum, Saat 01:00 ortal\u0131k ayd\u0131nl\u0131k, tam olarak karanl\u0131k olmay\u0131nca y\u0131ld\u0131zlar g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor. Saat 02:00 ortal\u0131k ayd\u0131nl\u0131k, g\u00fcne\u015fin batt\u0131\u011f\u0131 ufuk \u00e7izgisi hala sar\u0131 k\u0131rm\u0131z\u0131 tonlar\u0131nda, saat 02:35 ayd\u0131nlanma ba\u015flad\u0131, g\u00fcne\u015f yeniden y\u00fckseliyor, gece olmad\u0131. \u00a0 Y\u0131ld\u0131z foto\u011fraf\u0131 i\u00e7in k\u0131\u015f\u0131n gelmek laz\u0131m. A\u011fustos ay\u0131 burada k\u0131\u015f mevsimi, ancak o zamanlar da buralara ula\u015fmak pek m\u00fcmk\u00fcn olmaz.<\/p>\n **<\/p>\n B\u00fct\u00fcn gece yolday\u0131z, sabah erken, giderek artan adet ve boyutlarda aysbergleri g\u00f6r\u00fcyoruz.\u00a0 Hava \u00e7ok so\u011fuk ve r\u00fczg\u00e2rl\u0131, yan\u0131m\u0131zda ne varsa hepsini kat kat giydik, eldiven de yeterli olmuyor, foto\u011fraf \u00e7ekmek i\u00e7in parmaklar\u0131m\u0131 kontrol edemiyorum. S\u0131cakl\u0131k 20<\/sup>C derece, ancak kuru ayaz ve sert r\u00fczg\u00e2r olunca hissedilen s\u0131cakl\u0131k dondurucu oluyor. Buras\u0131 d\u00fcnyan\u0131n en dibi, muhte\u015fem g\u00fczellik kar\u015f\u0131s\u0131nda etkilenmemek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil, hipnotize olmu\u015f gibiyim.<\/p>\n Antarktika’n\u0131n kuzeyinde, Antarktika Yar\u0131madas\u0131 ile Walters Adas\u0131n\u0131n ars\u0131ndan ge\u00e7erek k\u00f6rfezin en dibine Paradise Bay, Cennet K\u00f6rfezine kadar iniyoruz. Buras\u0131 68. enlem ku\u015fa\u011f\u0131, d\u00fcnyan\u0131n g\u00fcney kutup merkezine \u00e7ok yak\u0131n\u0131z Tarifsiz g\u00fczellikler kar\u015f\u0131s\u0131nda so\u011fuk, kuru ayaz kimsenin umurunda de\u011fil. Antarktika hakk\u0131nda bilgilendirme toplant\u0131s\u0131nda, ” muhtemelen buraya bir daha gelmeyeceksiniz, foto\u011fraf makinalar\u0131n\u0131z\u0131 bir s\u00fcreli\u011fine b\u0131rak\u0131n, seyredin, dinleyin hissedin Antarktika\u2019y\u0131 i\u00e7inizde” demi\u015flerdi. \u00d6yle yapt\u0131m, daha \u00f6nce ya\u015famad\u0131\u011f\u0131m farkl\u0131 bir \u015fey, hava dondurucu so\u011fuk ve ayaz, kalbin \u00e7arp\u0131yor, bir taraf\u0131n \u00fc\u015f\u00fcrken bir taraf\u0131n s\u0131cak, enteresan bir duygu.<\/p>\n **<\/p>\n Antarktika da onlarca \u00e7e\u015fit ku\u015f ya\u015far, ancak bunlar\u0131n aras\u0131nda en \u00f6zel olan\u0131 Albatros.\u00a0Yeti\u015fkinlerde 4 metreye kadar d\u00fcnyan\u0131n en b\u00fcy\u00fck kanat a\u00e7\u0131kl\u0131\u011f\u0131 olan ku\u015fu. \u00a0Kanatlar\u0131n\u0131 sabitleyen omuz kilidi sayesinde, hava ak\u0131mlar\u0131n\u0131 kullanarak fazla kas enerjisi harcamadan denizden beslenerek, havada uyuyarak senelerce havada kalabilirler.<\/p>\n Di\u015fi albatros ku\u015flar\u0131 senede sadece bir kere yumurtlarlar ve sadece yumurtlamak ve kulu\u00e7kaya yatmak i\u00e7in karaya \u00e7\u0131karlar. Hayat\u0131n\u0131n ilk senelerini uzun bir s\u00fcre tek ba\u015f\u0131na ge\u00e7iren albatros ku\u015flar\u0131, eri\u015fkinli\u011fe varana kadar yaln\u0131zd\u0131r. Kendisine uygun e\u015fi bulduktan sonra ise \u00f6mr\u00fcn\u00fcn geri kalan\u0131n\u0131 yaln\u0131zca e\u015fiyle birlikte ge\u00e7irir. E\u015fler birbirlerine son derece sayg\u0131l\u0131 ve centilmendir. Saatlerce birbirlerine sevgi g\u00f6sterilerinde bulunurlar. Di\u015fi Albatros yumurtlad\u0131ktan sonra e\u015fler n\u00f6betle\u015ferek kulu\u00e7kaya yatarlar. E\u015flerden birisi denizde iken di\u011feri yumurtan\u0131n \u00fczerinde bir hafta kadar oturabilir. 80 g\u00fcnl\u00fck kulu\u00e7ka devresinden sonra \u00e7\u0131kan yavruyu 8-9 ay sindirilmi\u015f besinleri gagas\u0131na kusarak beslerler.<\/p>\n **<\/p>\n Buraya ara\u015ft\u0131rma veya akademik \u00e7al\u0131\u015fmalar i\u00e7in gelip de burada aylarca kalan bilim insanlar\u0131, ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, ihtiya\u00e7lar\u0131 olan, yiyecek, i\u00e7ecek, bar\u0131nma, sa\u011fl\u0131k, pi\u015firme ve \u0131s\u0131nma gibi her \u015feyi yanlar\u0131nda getirmek, giderken de art\u0131klar\u0131, \u00e7\u00f6pleri, getirdikleri malzemeleri her \u015feyi geri g\u00f6t\u00fcrmek durumundalar. Bu malzemelerin ve ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131n buraya ula\u015f\u0131m\u0131 \u015fartlara g\u00f6re her zaman denizden de\u011fil havadan u\u00e7akla da olabiliyor. Zaten k\u0131tan\u0131n ortalar\u0131na ba\u015fka \u015fekilde ula\u015fmak m\u00fcmk\u00fcn olamaz.<\/p>\n Antarktika i\u00e7in bilim adamlar\u0131n\u0131 endi\u015felendiren en \u00f6nemli konulardan biri, milyonlarca y\u0131l \u00f6ncesinde buralar kara par\u00e7as\u0131yken, buralarda ya\u015fayan bakteri, vir\u00fcs gibi canl\u0131lar\u0131n binlerce metre kal\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda buz tabakalar\u0131n\u0131n i\u00e7inde donmu\u015f olarak bulunmas\u0131 ve k\u00fcresel \u0131s\u0131nma veya ba\u015fka bir sebepten buzullar\u0131n erimesi sonucunda insanlara bula\u015f\u0131rsa nas\u0131l bir etki yarataca\u011f\u0131. Unutmay\u0131n \u00c7in\u2019de bir ki\u015fiden ba\u015flayan covid 19 vir\u00fcs\u00fc aylar i\u00e7inde b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya etkiledi ve binlerce insan \u00f6ld\u00fc. Allahtan vir\u00fcs karakteri gere\u011fi mutasyona u\u011fray\u0131p kontrol edilebilir hale geldi, gelmeseydi kim bilir neler olurdu?<\/p>\n **<\/p>\n Antarktika hakk\u0131nda genel bilgilerden bahsedersek;<\/p>\n Antarktika, G\u00fcney Yar\u0131mk\u00fcrenin en g\u00fcneyinde ve i\u00e7inde \u00fclke bulunmayan tek k\u0131tad\u0131r. Antarktika, 14,4 milyon km2<\/sup> kare y\u00fcz \u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fc ile d\u00fcnyan\u0131n 5. b\u00fcy\u00fck k\u0131tas\u0131. Avrupa 10.5 milyon km2 <\/sup>oldu\u011fu dikkate al\u0131n\u0131rsa, Avrupa\u2019dan daha b\u00fcy\u00fck, Afrika k\u0131tas\u0131n\u0131n yar\u0131s\u0131 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcndedir.<\/p>\n Y\u00fczeyi, \u00e7\u00f6l olan kara par\u00e7as\u0131 ortalama 2,500 km kal\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda buz tabakas\u0131 ile kap\u0131d\u0131r. En kal\u0131n yeri 5 km kal\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda, 2 milyon senedir hi\u00e7 ya\u011fmurun ya\u011fmad\u0131\u011f\u0131, d\u00fcnyan\u0131n en so\u011fuk, en kurak, en r\u00fczg\u00e2rl\u0131 yeri. Burada hi\u00e7 bir bitki yeti\u015fmiyor, buzdan ba\u015fka su bulunmaz. Buraya gelen ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, ba\u015ftan sonra her \u015feylerini yanlar\u0131nda getirmek durumundalar.<\/p>\n 1840’y\u0131llar\u0131nda Yelkenlisiyle k\u0131y\u0131lar boyunca yakla\u015f\u0131k 2.000 km yol alan Charles Wilkes, denizlerden olu\u015fan Kuzey Kutbu’nun tersine, G\u00fcney Kutbu’nun oldu\u011fu yerde b\u00fcy\u00fck bir k\u0131ta bulundu\u011funu kan\u0131tlam\u0131\u015ft\u0131r. Bu b\u00f6lgenin i\u00e7inde G\u00fcney Shetland, G\u00fcney Georgia gibi birka\u00e7 tak\u0131mada da yer al\u0131r. Ad\u0131 Yunanca, Antarktikos , \u201cArktika’n\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131ndaki\u201d anlam\u0131ndad\u0131r. Bu buz k\u00fctlesi 24 milyon km\u00b3’lik hacmi ile yery\u00fcz\u00fcndeki b\u00fct\u00fcn buzlar\u0131n y\u00fczde 92\u2019sini olu\u015fturur. K\u0131y\u0131lar\u0131ndan kopan 350\u2013600 m kal\u0131nl\u0131\u011f\u0131ndaki buz par\u00e7alar\u0131 g\u00fcnde 1\u20133 metre h\u0131zla ilerler ve birbiri \u00fcst\u00fcne y\u0131\u011f\u0131l\u0131r. Bu t\u00fcr y\u00fczen y\u0131\u011f\u0131nlardan biri olan Ross buz k\u00fctlesinin alan\u0131 540.000 km\u00b2 ile neredeyse Fransa b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcndedir. Gelgit olay\u0131 ile kopan buz k\u00fctleleri y\u00fczerek \u00e7evreye da\u011f\u0131l\u0131r ve buzda\u011flar\u0131 aras\u0131nda 20.000 km\u00b2 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011fe ula\u015fanlar olur.<\/p>\n G\u00fcney Kutbu’nda yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn en so\u011fuk ve en f\u0131rt\u0131nal\u0131 iklimi egemendir. F\u0131rt\u0131nalar esti\u011finde -70 \u00b0C’ye kadar d\u00fc\u015febilir. Co\u011frafi G\u00fcney Kutbu noktas\u0131nda bulunan ABD g\u00f6zlem istasyonunda yap\u0131lm\u0131\u015f \u00f6l\u00e7\u00fcmlerde s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131n y\u0131ll\u0131k ortalamas\u0131n\u0131n -50 \u00b0C oldu\u011fu, en s\u0131cak ayda ancak -29 \u00b0C’ye y\u00fckseldi\u011fi belirlenmi\u015ftir.<\/p>\n Antarktika’n\u0131n yerlisi ya da kal\u0131c\u0131 n\u00fcfusu yoktur. Bilim insanlar\u0131 ara\u015ft\u0131rma yapmaya gelir ve giderler. Baz\u0131 bilim \u00fcsleri mevsimlik olarak, baz\u0131lar\u0131 hem k\u0131\u015f hem yaz d\u00f6neminde \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. K\u0131ta \u00fczerinde say\u0131lar\u0131 1000’i a\u015fmayan ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar bilim \u00fcslerinde ya da gemilerde kal\u0131rlar.<\/p>\n G\u00fcnd\u00f6n\u00fcmlerinde yerk\u00fcrenin 23.5 derecelik a\u00e7\u0131 ile e\u011fik olmas\u0131 sebebi ile k\u0131\u015f mevsiminin ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 Haziran ay\u0131nda kutup dairesinin her noktas\u0131nda bir g\u00fcn 24 saatlik gece, yaz mevsiminin ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 Aral\u0131k ay\u0131nda ise bir g\u00fcn 24 saatlik g\u00fcnd\u00fcz olarak ya\u015fan\u0131r.<\/p>\n Antarktika\u2019n\u0131n yasal durumu nedir diye bakarsak;<\/p>\n Ekolojik denge a\u00e7\u0131s\u0131ndan olduk\u00e7a zengin bir k\u0131tad\u0131r.\u00a0 Antarktika, 1959 y\u0131l\u0131nda yap\u0131lan Antarktika anla\u015fmas\u0131na g\u00f6re ba\u011f\u0131ms\u0131z bir b\u00f6lge olarak belirlenmi\u015ftir ve buna g\u00f6re hi\u00e7bir \u00fclkeye ait de\u011fil ve buraya her \u00fclkeden temsilci gelebilir.<\/p>\n Antarktika Antla\u015fmas\u0131 ya da Antarktik Antla\u015fma g\u00f6re; yerli halk\u0131 olmayan enlem 60\u00b0’den daha g\u00fcneyde bulunan kara ve buz sahanl\u0131klar Antarktika olarak tan\u0131mlan\u0131r. Antla\u015fma, 1961’de devreye girmi\u015f ve 53 \u00fclke Antla\u015fmay\u0131 kabul etmi\u015ftir. Antla\u015fmaya g\u00f6re, Antarktika ba\u011f\u0131ms\u0131z b\u00f6lge olarak kabul edilir, her t\u00fcrl\u00fc bilimsel ara\u015ft\u0131rmalar \u00f6zg\u00fcrce yap\u0131l\u0131r; k\u0131tada askeri \u00e7al\u0131\u015fmalar yasakt\u0131r. 2004’ten beri, Antarktika Antla\u015fma\u2018s\u0131n\u0131n Y\u00f6netim Merkezi (Antarctic Treaty Secretariat) Arjantin, Buenos Aires \u2019de bulunur.<\/p>\n Antla\u015fma ilk olarak 1 Aral\u0131k 1959’da imzaya a\u00e7\u0131ld\u0131 ve 23 Haziran 1961’de devreye girdi. Antla\u015fmay\u0131 ilk onaylayan Uluslararas\u0131 Jeofizik kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131 olan, Amerika Birle\u015fik Devletleri, Arjantin, Avustralya, Bel\u00e7ika, Birle\u015fik Krall\u0131k, Fransa, Japonya, Norve\u00e7, G\u00fcney Afrika, Sovyetler Birli\u011fi, \u015eili ve Yeni Zelanda olmak \u00fczere 12 \u00fclkeydi.<\/p>\n \u015eu anda Antarktika ne ama\u00e7la kullan\u0131l\u0131yor diye bakarsak; Bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalar, turizm, film yap\u0131mc\u0131lar\u0131, zorlu ke\u015fif gezileri ve yelkencilik, kontrol edilemeyen ka\u00e7ak bal\u0131k avc\u0131l\u0131\u011f\u0131. Burada kalman\u0131z i\u00e7in bunlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda g\u00fcn\u00fcn\u00fcz\u00fc dolduracak ba\u015fka bir i\u015finiz yoksa, buz, so\u011fuk ve zor \u015fartlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda hi\u00e7bir \u015fey yok.<\/p>\n G\u00fcn boyunca neredeyse uzan\u0131p tutacak kadar yak\u0131nla\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z k\u0131tadan yava\u015f yava\u015f ayr\u0131l\u0131yoruz.<\/p>\n <\/p>\n Sevgilerimle ,<\/p>\n Hayrettin Ka\u011fn\u0131c\u0131<\/p>\n Ocak 2024<\/p>\n\n